İstanbul önceki gün bölgesel 4’lü anlamına gelen R4 ülkeleriyle (Türkiye, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan) Avrupa 3’lüsü anlamına gelen E3 ülkelerinin (İngiltere, Almanya, Fransa) yanısıra İtalya’nın da katılımıyla 8 ülkenin dışişleri bakanlarını aynı masa etrafında buluşturan tarihi bir zirveye ev sahipliği yaptı.
İsrail’deki seçimlerin arifesinde gerçekleşen zirve sonrasında R4 grubu bakanları adına ortak bir bildiri yayımlanarak, İsrail işgalinin bölge ve ötesinde istikrarsızlığın temel kaynağını oluşturduğu ve bu ülkenin politikalarının küresel kamuoyunda derin bir adaletsizlik hissi yarattığı vurgulandı. İki devletli çözümün ilgili BM kararları uyarınca bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında da bulunuldu.
Diyalog çağrısı
R4 grubunun ortak bildirisinin ardından dün de zirveye katılan tüm dışişleri bakanları adına ortak bir basın açıklaması yapıldı. Dışişleri Bakanlığı’nın duyurduğu ortak açıklamada, “bakanların bölgesel çatışmaların diyalog, diplomasi ve gerilimin azaltılması yoluyla ele alınmasının acil bir ihtiyaç olduğu hususunda mutabık kaldıkları” belirtildi. Bir diğer mutabakatın ise İstanbul formatıyla diyalgoğu sürdürme yönünde olduğu kaydedildi. Ortak açıklamada şöyle dendi:
İstikrar vurgusu
“Türkiye Cumhuriyeti, Mısır Arap Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı ile Almanya, Birleşik Krallık, Fransa ve İtalya Dışişleri Bakanları 23 Ekim 2026 tarihinde İstanbul’da bir araya gelmiştir. Bakanlar; ABD/İsrail-İran çatışması, İsrail-Filistin ihtilafı ve müzakere edilmiş iki devletli bir çözüm ihtiyacı, Husi milislerinin Suudi Arabistan Krallığı ve Yemen hükümetine yönelik menfur saldırıları, seyrüsefer güvenliği ve serbestisi ile Babülmendep ve Hürmüz boğazlarında ve Karadeniz’de tırmanan gerilim başta olmak üzere, bölgesel ve uluslararası önem taşıyan çeşitli konuları ele almışlardır. Bakanlar, bölgede ve ötesinde barış ile istikrarı teşvik etmeyi ve bu meselelerin güvenlik, ekonomi ile ticaret üzerindeki yansımalarını ele almayı amaçlayan diplomatik çabalara katkıda bulunmaya devam etme kararlılıklarını vurgulamışlardır. Bakanlar, bölgesel çatışmaların diyalog, diplomasi ve gerilimin azaltılması yoluyla ele alınmasının acil bir ihtiyaç olduğu hususunda mutabık kalmışlardır. İlgili Birleşmiş Milletler kararları doğrultusunda, süregelen tüm çatışmalara müzakereler yoluyla kalıcı çözümler bulunmasının gerekliliğinin altını çizmişlerdir. Bakanlar, çatışmaları önlemek ve bölgede barış ile istikrarı geliştirmek amacıyla bu formatta diyaloğu sürdürme konusunda mutabakata varmışlardır.”
