Malatya'da geliştirilen makine meyveleri endüstriyel ölçekte pestile dönüştürüyor

MALATYA (AA) - OKAN COŞKUN - Malatya'da geliştirilen makine, geleneksel yöntemlerle üretilen pestilin üretim sürecini hızlandırarak farklı meyveleri endüstriyel ölçekte pestile dönüştürüyor.

Kentte pestil üretimi yapan tarım işletmecisi Hatem Özpolat'ın girişimiyle, Organize Sanayi Bölgesi'nde makine üretimi yapan Yılmaz Alptekin tarafından 4 yıllık çalışma sonucunda geliştirilen sistem, farklı meyvelerin işlenmesine imkan sağlıyor.

Yaklaşık 90 metre uzunluğundaki üretim hattına sahip makineyle üzüm ve dutun yanı sıra kayısı ve erik gibi meyvelerden de pestil üretilebiliyor. TÜBİTAK'ın da destek verdiği makineyle üretimde standardizasyonun sağlanması, hijyen koşullarının iyileştirilmesi ve ürünlerin uluslararası pazarlara ulaştırılması amaçlanıyor.

Makinenin seri üretimine geçmeyi planlayan girişimciler, mevcut üretimi artırarak yurt içi ve yurt dışı pazarlarda daha fazla yer edinmeyi hedefliyor.

- "Dünyadaki bütün meyveleri pestil yapabilecek bir makine"

Makineyi geliştiren Yılmaz Alptekin, AA muhabirine, daha önce de pestil üretim makineleri üzerine çalışmalar yaptığını, yatırımcının sürece dahil olmasıyla projeyi hızlandırdığını söyledi.

Dört yıllık çalışmanın ardından makineyi tamamladıklarını belirten Alptekin, başlangıçta üzüm ve dut için tasarlanan sistemin farklı meyvelerin işlenmesine de imkan sunduğunu ifade etti.

Alptekin, şunları kaydetti:

"Yola baş koyduk ve 4 yılın sonunda böyle bir teknolojiyi tamamladık. TÜBİTAK da destek verdi. Projeyi üzüm ve dut için tasarladık. Dünyadaki bütün meyveleri pestil yapabilecek bir makine. İlk etapta saatte 1 ton üretimi hedefledik. Şu anda kapasiteyi artırmayı planlıyoruz. Üretimin hijyenik olmasını istedik. Makinenin tanıtımına başladık. Önceki çalışmalarım sayesinde Tunus, Fas, Orta Asya, Balkanlar ve Rusya ile ciddi görüşmelerimiz var."

Üretim sürecinin aşamalardan oluştuğunu anlatan Alptekin, meyvelerin ön hazırlık işlemlerinin ardından serme alanına ve kademeli kurutma sistemine aktarıldığını, son aşamada ise ortam sıcaklığına düşürüldüğünü belirtti.

Alptekin, yaklaşık 90 metre uzunluğundaki makinenin fabrikada 40 metrekare alan kapladığını dile getirdi.

- Yapay zeka ile üretimde standardizasyon hedefleniyor

Makinenin otomasyon sistemini geliştiren İnönü Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Fatih Kocamaz da sisteme yapay zeka entegre etmeyi planladıklarını söyledi.

Üretimde kullanılan girdiler ve elde edilen çıktılar doğrultusunda bir yapay zeka sistemi geliştireceklerini belirten Kocamaz, sistemin kullanılan malzemenin türüne göre üretim sürecini otonom şekilde yönetmesinin hedeflendiğini ifade etti.

Kocamaz, şöyle konuştu:

"Buradaki amacımız, üretimde kullandığımız girdiler ve çıktılar doğrultusunda bir yapay zeka sistemi geliştirmek. Bu sistem, kullanılan malzemenin cinsine göre üretim sürecini otonom şekilde yönetecek. Amacımız, her seferinde aynı standartlarda üretim yapabilmek. Geleneksel üretimin dışında, el değmeden üretim yapmayı da sağlayacağız. Burada yalnızca bant hızını ölçmeyeceğiz. Her seferinde sağlık standartlarına uygun ürün üretmeyi planlıyoruz. Üretimde standart olmadığı için Avrupa'ya satış yapamıyoruz. Bu sistem sayesinde ürünlerimizi yurt dışına daha rahat satabileceğiz."

- Ayda 28 ton pestil üretiliyor

Tarım işletmecisi Hatem Özpolat ise geleneksel yöntemlerle pestil üretiminin zahmetli ve zaman alıcı olduğunu, geliştirilen makine sayesinde daha hızlı ve standart kalitede üretim yapabildiklerini belirtti.

TÜBİTAK'a başvurduklarını ve yapılan incelemelerin ardından projeye olumlu rapor verildiğini aktaran Özpolat, üretime yeni başlamalarına rağmen yurt içinden talep aldıklarını söyledi.

Özpolat, şunları kaydetti:

"TÜBİTAK'a müracaat yaptık. Onlar da bize hakem heyetleri gönderdi. İncelediler, çalışmalarımıza baktılar ve olumlu rapor verdiler. Yurt içine satış yapıyoruz. Yeni başladık ve talepler güzel. Pestil, yumuşaklığını ve nemini uzun süre koruyor. Saatte 250 kilogram ürün üretiyoruz. Günde 8 saat çalışıyoruz. Şu anda ayda 28 ton pestil yapıyoruz. Pestilin püreli ve püresiz olmak üzere iki çeşidi var. Dut ve üzümden püresiz pestil üretiyoruz. Kayısı ve erik gibi ürünleri de pestile dönüştürüyoruz. Tarımsal ürünleri farklı yöntemlerle ekonomiye kazandırmayı hedefliyoruz."